تقویت مهارتهای زبانی کودکان

آغاز حرف زدن کودک در یک سالگی و انواع اسباب‌بازی‌ مناسب این سن

حرف زدن کودک یک تا یک و نیم سالگی

  • اگر وقتی برخی از اشیاء ساده دوروبر مثلاً پتو، چراغ، … را نام می‌برید و با جمله «چراغ کو؟» از او می‌خواهید آنها را نشان دهد، به آنها اشاره می‌کند؛
  • اگر می‌تواند دو تا سه کلمه معنی دار بگوید
  • اگر بعضی کلمات را دست و پا شکسته و ناقص تلفظ می‌کند، مثلاً اسباب بازی را «با بازی» می‌گوید.
  • صدای نامفهوم و بی معنا را به دنبال هم مثل جمله بیان می‌کند و طوری قیافه می‌گیرد که انگار دارد حرف می‌زند
  • اگر بعضی از عبارتهای ساده را که شما اغلب به کار می‌برید در مواقع مناسب تکرار می‌کند(مثل چشم و باشه)
  • اگر وقتی از او می‌خواهید اسامی مختلفی را که در اطراف خود یا در عکس‌های کتاب می‌بیند نشان دهد با انگشت به آنها اشاره می‌کند، مثلاً در جواب «جوجه کو؟»  جوجه را با انگشت نشان می‌دهد.
  • اگر می‌تواند حدود ۱۰ کلمه معنی دار بگوید

وقت آن رسیده است که برای تقویت حرف زدن کودک:

 کودک خود را با انواع صداها آشنا کنید، مثل صدای چک چک آب، خش خش ورق زدن کتاب یا خش خش برگهای خشک زیر پا صدای وسایل نقلیه و صدای لولای دری که روغن کاری نشده است. آشنا کردن کودک با این صداها می‌تواند حرف زدن کودک را تقویت کند. هنگامی که برای فهماندن منظور خود به جای یک جمله فقط یک کلمه را ادا می‌کند مثلاً وقتی آب می‌خواهد به جای اینکه بگویید مامان به من آب بده فقط می‌گوید مامان. پس از این که منظور او را فهمیدید با جمله‌ای به او پاسخ دهید مثلاً بگویید:«الان مامان به تو آب می‌ده» کلمه آب را تکرار کنید به زودی یاد خواهد گرفت که وقتی آب می‌خواهد به جای گفتن مامان بگوید «مامان، آب» با این روش حرف زدن کودک تقویت می‌شود.

همه چیزهایی را که در اطرافتان می‌بینید به او نشان دهید و نام ببرید. اسم اشیا، رنگ‌ها نرمی و زبری و سایر خصوصیات و صفات اجسام را برایش بگویید. تا آنجا که می‌توانید برایش کتاب بخوانید، کتابهای داستانی را که دوست دارد بارها و بارها برایش بخوانید. اسامی و نام اشیا را بارها تکرار کنید تصاویر آشنا و عادی کتاب را با انگشت نشان دهید و اسم آنها را بگویید. مثلاً«ببین این توپ است. توپ» و از او بخواهید که آن اسمها را تکرار کند و برای  حرف زدن کودک و موفقیت‌هایش او را تشویق کنید.

 همه چیزهایی را که در اطراف خود می‌بینید به او نشان دهید و نام ببرید. اسم اشیا، رنگها، نرمی و زبری و سایر خصوصیات و صفات اجسام را برایش بگویید آشنا کردن کودک با خصوصیات اجسام و صداهای آنها به حرف زدن کودک کمک خواهد کرد.

تا آنجا که می‌توانید برایش کتاب بخوانید. کتابهای داستانی را که دوست دارد بارها و بارها برایش بخوانید، اسامی و نام اشیا را بارها تکرار کنید، تصاویر آشنا و عادی کتاب را با انگشت نشان دهید. در مورد کارهایی که انجام می‌دهد جاهایی که رفته و محیط اطراف با او حرف بزنید تا انگیزه‌ای برای حرف زدن کودک به وجود آید. شمردن اعداد را شروع کنید و در فرصت‌های مناسب از اعداد استفاده کنید. مثلاً «تو دوتا گل داری، دوتا گل و من یک گل دارم» شمردن اعداد روشی برای ایجاد انگیزه برای حرف زدن کودک است.

اسباب بازس مناسب سن کودک یک سال و نیمه

 اسباب بازی‌های مناسب برای شیرخواران یک تا یک و نیم ساله

 شیرخوار در این سن دوست دارد اجسام را دست کاری کند. او از شنیدن قصه لذت می‌برد. همچنین شما می‌توانید این اسباب بازی‌ها را برایش تهیه کنید :

  • اسباب بازی‌های صدادار، مثلاً زنگوله، جغجغه و سایر اسباب‌بازی‌هایی که اگر تکانش بدهند صدا می‌دهد. این نوع اسباب بازی‌ها برای حرف زدن کودک و به هیجان آوردن او مناسب است.
  • اسباب بازی‌های سبک نوک گرد(بدون تیزی)، دارای رنگ ثابت و قابل شستشو
  • کتاب‌هایی با بافتهای گوناگون از جنس پارچه و مقوا و پلاستیکی که تصاویر رنگارنگ و متنوع داشته باشد.
  • پازل با قطعات درشت که بتواند راحت آن را درست کند.
  • ماشین اسباب بازی از جنس  چوب یا پلاستیک
  • مداد رنگی یا ماژیک یا مداد شمعی برای خط خطی کردن(حتماً هنگامی که خودتان حضور دارید این وسایل را به او بدهید و مواظب باشید که آنها را در چشم و دهانش فرو نبرد.)
  • قوطی‌های کوچک و بزرگ که بتواند آنها را داخل هم بگذارد.
  • میله سر گرد پلاستیکی همراه با چند حلقه پلاستیکی که بتواند حلقه‌ها را دور میله بیندازد.
  • اسباب بازی‌هایی که نخ داشته باشند و بتوانند آنها را با نخ به دنبال خود بکشد و کامیون اسباب بازی که بتواند آن را پر و خالی کند.
  • مکعب‌های چوبی یا پلاستیکی به ابعاد ۵ سانتیمتر که بتواند آنها را روی هم بگذارد یا پشت سر هم ردیف کند.
  • یک کاسه پر آب و لیوان و فنجان‌های کوچک برای پر و خالی کردن
  • عروسک‌های پارچه‌ای کوچک و سبک که از پارچه قابل شستشو درست شده و برای مشخص کردن اعضای صورت یا بدن آن از دکمه و یا وسیله قابل کنده شدن استفاده نشده باشد.
  • شعرهای کودکانه را با کلمات صحیح برای کودک خود بخوانید، البته نه به زبان بچه‌گانه. این کار برای حرف زدن کودک مناسب است. یاد می‌گیرد که کلمات صحیح را به کار گیرد.
  • با او قطار بازی، قایم باشک، تاب تاب خمیر و دست دستی بازی کنید.

 منبع: کتاب دوازده ماهگی تا هجده ماهگی

 نویسنده:  دکتر نیکتا حاتمی زاده